Chùa Cao huyện Mỹ Đức

05-03-2018
Bởi: Nguyễn Thanh Huyền Có: 0 bình luận 3343 lượt xem

Dãy núi Phổ Đà hùng vĩ bắt nguồn từ Miếu Môn (huyện Ứng Hòa) kéo dài theo hướng Bắc Nam tới tận Hương Sơn, trên đường đi của núi, đến làng Vĩnh An, xã Hồng Sơn, huyện Mỹ Đức, tỉnh Hà Tây, núi nâng lên tạo thành năm ngọn quần tụ bên nhau như những khúc uốn lượn của thân rồng. Một trong năm ngọn núi cao nhất ấy, người xưa đã chọn làm nơi đặt chùa để thờ phật, chùa có tên chữ là Bàn Long Tự. Tuy nhiên, chùa tọa lạc trên ngọn núi cao nhất nên dân gian gọi là chùa Cao.

Xung quanh nơi tọa lạc của chùa Cao là một không gian sinh thái và tâm linh bao la, huyền ảo, phía dưới còn có chùa Kim Cương, lầu Di Lặc, chùa Bồ Đề…soi bóng xuống hồ Bát Nhã và cánh đồng lúa hai mùa trĩu hạt. Đường lên chùa Cao mấy trăm bậc đá, tự nhiên, uốn lượn, lúc bên vách núi, lúc luồn trong thung, hoa rừng ngào ngạt. Chùa ngự trên đỉnh núi ở độ cao 300m, mặt nhìn về “Nam Thiên Đệ Nhất Động”, tả hữu đều có trấn sơn: tả là núi Bàn Cờ, hữu là núi có động Bồng Lai.  

Căn cứ vào bia ký và truyền thuyết dân gian thì Chùa Cao được khởi dựng vào thời tiền Lê (1460 -1497). Sư tổ khởi lập là thiền sư Thích Thanh Quang, tên thật là Trần Viên Quang. Ngài là viên quan trọng triều nhà Lê, treo ấn từ quan để đi tu. Trên đường vân du qua dãy núi Phổ Đà, ngài gặp nhiều vượng khí thoát lên, quang cảnh lại sơn  thủy hữu tình, trên thì núi xanh cao vời vợi, dưới thì sông nước mênh mang, cánh đồng bát ngát, dân cư thuần tục… Ngài bèn dừng lại, cùng dân bản địa lập thảo am tu lập, sau mới xây cất thành chùa làm nơi cho chư tăng, phật tử quy ngưỡng, cầu nguyện quốc thái dân an.

Đầu thế kỷ 20, chùa vẫn còn nguyên vẹn với đầy đủ các hạng mục công trình như Tam Bảo, nhà tổ, tả hữu vu, phòng tăng, nhà khách, khu sinh hoạt. Vật liệu xây chùa toàn bằng gạch thất. gỗ toàn loại quý hiếm, ngói lợp mũi hài.

Kháng chiến chống Pháp, chùa cao được dùng làm nơi cất giấu kho bạc của nhà nước. Năm 1950 cả vùng quanh chùa bị Pháp chiềm đóng, lập vành đai trắng, dân làng phải tản cư ra vùng kháng chiến. Năm 1953, chùa Cao bị giặc bắn pháo san phẳng, chỉ còn duy nhất ngôi tháp cổ và cây cột phướn bằng đá dựng từ thời vua Thành Thái thứ nhất. Các sư trong chùa tản mát đi các nơi lánh nạn. Chùa Cao từ đó gián đoạn người trụ trì và trở thành hoang phế. Hòa bình lập lại, năm 1954 nhân dân hồi cư trở về làng cũ, thấy cảnh hoang tàn đổ nát, mới thu nhặt gỗ lạt, rước tượng Phật, tượng Tổ xuống thờ tạm dưới đình làng và cử vãi lên trong nom chùa. Năm 1993, được sự quan tâm của Đảng và nhà nước, nhân dân làng Vĩnh An góp tiền , góp của trùng tu lại chùa, đồng thời cung thỉnh thiền sư Thích Chí Thìn từ chốn tổ chùa Hương ra tác phúc. Ngày 11 – 03 năm Quý Dậu (1993) sư thầy đặt viên gạch đầu tiên xây dựng lại ngôi Tam Bảo, từ đó khách thập phương nhiều người đã đem tâm về công đức. Đến ngày 11- 03 năm Đinh Sửu (1997), ngôi Tam Bảo được khánh thành, tượng Quan Âm Bồ Tát cao 11m được dựng lên trước sân chùa, bài trí thêm bình phong, bể cảnh, đoạn đường cheo leo từ dưới chân núi lên chùa cũng được mở rộng, điện sáng kéo lên…Từ đây khu thắng cảnh chùa Cao trở nên lung linh huyền diệu.

Thiên nhiên tạo dựng cảnh chùa Cao

Một khoảng không gian tự thủa nào

Núi ấp ôm mây, mây ấp núi

Gương hồ soi núi, núi nghiêng chào

Vãng cảnh chùa Cao khách tới đây

Xanh xanh một dải núi vườn mây

Bàn cờ còn đó không ai đánh

Núi vẫn nguyên hình chẳng đôi thay

(Vịnh cảnh chùa Cao – Thích Chí Thìn)

Chùa Cao trên ngút ngàn đỉnh núi, sớm sớm, chiều hôm vang vọng tiếng chuông ngân thông hòa tam giới và điểm tô cho vùng đất phật Hương Sơn, chốn kỳ quan thiên nhiên, văn hóa, tâm linh của người Việt Nam.

                                                                   Nguyễn Nguyên Hoài- kecho.vn

BÀI VIẾT CÙNG CHUYÊN MỤC